Filyos, Çin İpek Yolu'nun önemli limanı olmaya aday

Sultan 2. Abdülhamid Han'ın 'Hayalim' dediği Filyos Vadi Projesi'nde çalışmalar tüm hızla sürerken BEÜ Öğretim Üyesi Dr. İshak Turan, Türkiye'nin başta Çin olmak üzere Orta Asya ülkeleriyle Avrupa arasında önemli rol üstleneceğinin altını çizdi.

Genel 17.02.2021, 11:13
Filyos, Çin İpek Yolu'nun önemli limanı olmaya aday

Bir yandan ihtiyacı olan ham maddeyi taşımayı diğer yandan da ürünlerini güvenli bir şekilde ihraç etmeyi amaçlayan Çin'in, büyük kapasiteli limanlara önem verdiğinin altını çizen BEÜ Öğretim Üyesi Dr. İshak Turan, Filyos Vadi Projesi'nin önemine dikkat çekti. Yıllık 25 milyon ton kapasiteli Filyos Limanı'nın Çin'in Kuşak ve Yol Projeleri kapsamında yeni lojistik merkezi olacağının altını çizdi.
Türkiye'nin en büyük beş yatırımdan birisi olan Filyos'un mega bir proje olduğunu hatırlatan Turan, endüstri bölgesi, liman, demiryolu ve havaalanı gibi ulaşım imkanları ile jeostratejik ve jeoekonomik bir öneme sahip olduğunu vurguladı. Filyos'un bunun yanı sıra Karadeniz'e kıyısı olan ülkelerle de ticareti geliştirme kapasitesi olduğunu söyleyen İshak Turan, Türkiye'nin Orta Asya ve Avrupa arasında önemli bir köprü görevi gördüğünü hatırlattı.

Yeni teknolojik hamlelerde hayati öneme sahip
Ankara'ya 250, İstanbul'a 350 kilometre mesafedeki Filyos'un çevre illerinde 30 milyona aşkın nüfusun yaşadığına dikkat çeken İshak Turan, geniş çerçevede bakıldığında Filyos ile Çin bağlantısına vurgu yaptı. Aynı zamanda Çin Dış Politikası, Çin Enerji Güvenliği ve Enerji Diplomasisi üzerine çalışmalar yapan Öğretim Üyesi Dr. İshak Turan, savunma sanayinin yanı sıra tıbbi araç ve gereçler, hava ve uzay gibi ileri teknolojileri hatırlatarak Türkiye'nin önemli bir sıçrayış yapacağını söyleyerek Filyos'un hayati bir öneme sahip olduğunu söyledi.

"Çin'in kuşak yol ticaretinde muazzam bir projeye dönüştü"
Sultan 2. Abdülhamid Han'ın 'Hayalim' dediği Filyos Projesi'nin, 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal döneminde şekillendiğini ve 2023 vizyonunda önemli bir yere sahip olduğunu söyleyen Turan, "Filyos Vadi Projesi Türkiye'nin en büyük projelerinden bir tanesi. Hatta Abdülhamid'id 'hayalim' dediği proje. Özal döneminde bu proje bir temellendirildi. Güney-kuzey yolunda bir ticaret yolu olarak düşünülmüştü. Ancak zaman içerisinde Çin'in kuşak yol ticareti içerisinde orta kuşakta yer alan Türkiye için muazzam bir projeye dönüştü" diye konuştu.
İshak Turan, 2013'te Çin Devlet Başkanı Şi Jinping tarafından ilan edilen modern İpek Yolu olarak da bilinen Kuşak ve Yol İnisiyatifi'nin Doğu-Batı hattında kara ve deniz olmak üzere iki ana güzergaha sahip olduğunu hatırlattı. Turan, orta koridor kısmında Türkiye'nin jeostratejik konumu ile Doğu ile Batı arasında hayati bir öneme sahip olduğuna vurgu yaparak, son dönemde artan karşılıklı demiryolu taşımacılığı ile ülkeler arası üretim ve ticaretin artacağını söyledi.

"Nahçıvan koridorunun açılmasıyla Türkiye ile Orta Asya arasında bağlantı kurulacak"
Çin'in Kuşak ve Yol İnisiyatifi kapsamında Pakistan ile İran üzerinden Türkiye ve buradan da Avrupa'ya alternatif yeni bir ulaşım yolu projesi üzerinde durduğunu söyleyen Turan, bu yolun hayata geçmesi haline Türkiye ve Karadeniz'e kıyısı olan ülkeler arasında liman taşımacılığının daha da artmasıyla Filyos'un önemli bir görev üstleneceğini söyledi. Nahçıvan koridorunun açılmasıyla birlikte Türkiye ile Orta Asya ülkeleri arasında bağlantı kurulacağını söyleyen Dr. İshak Turan, "Özellikle 1990'lı yıllardan sonra buradaki Orta Asya'daki Türk Cumhuriyetleri bağımsızlığını kazandıktan sonra Rusya'ya olan bağımlılıklarını bir şekilde azaltmaya çalışıyorlar. Bağımlılıklarını azalttıkça daha çok giderek Çin'e bağlanmaya başladılar. Buradaki Türki cumhuriyetlerin en büyük tehlikesi. Şimdi onlar da hem enerji kaynaklarını dışarıya ihraç etmekte hem de diğer ekonomik potansiyellerini artırmak için yeni yollar arayışındalar. İşte baktığınız zaman Nahçıvan koridorunun da açılmasıyla birlikte Türkiye ile Orta Asya ülkeleri arasında bir bağlantı kurulacak. Bu bağlantı aynı zamanda da her iki taraftaki hem Avrupa hem de Orta Asya'daki ülkelerin bütünleşmesi anlamına gelecek. Türkiye burada bir arabuluculuk üstlenecek. Bu bağlamda bu ticaret aksının genişlemesi için Nahçıvan Koridoru hayati bir öneme sahiptir. Buradan sadece karayolu değil belki kuşak yol projeleri kapsamında bir demiryolu hattı da kurularak buradaki ticaret potansiyeli daha artırılabilir. Aynı zamanda Orta Asya'daki ülkelerin de bir şekilde buradaki ticaret potansiyellerinin Doğu Avrupa'ya kuzeye olan ticaret akışında da yine Filyos Limanı'nın önemi giderek daha da artacaktır" ifadelerine yer verdi.

"Çinliler kesinlikle bu projeyi izliyorlar, eminim"
Filyos Projesi'ne mikro seviyenin yanı sıra geniş ölçekte de bakılması gerektiğini hatırlatan Turan, "Genelde hep mikro seviyede bakılıyor. Kaç milyon istihdam oluşturulur. Potansiyel ne kadar artırılır şeklinde. Ancak bir de burada Türkiye gerçekten bir oyun kurucu rolüne ev sahipliği yapmak üzere. Çünkü burada büyük projelerden bahsediyoruz. Güney ile kuzeyi birleştirmek zorundasınız. Bunlar maliyeti çok yüksek projeler. Mersin Limanı ile Filyos Limanı'nı birleştirebilirsiniz. Burada Çin'in kuşak yol projelerini tabi ki faydalanabiliriz. Çin'liler kesinlikle bu projeyi izliyorlar eminim. Proje biraz daha olgunlaştıktan sonra kendilerinin de buraya yatırım yapacaklarına gayet eminim. Çünkü onların da ticaret akışlarını, ticaret güvenliklerini ve ham madde ihtiyaçlarını giderebilmek için onların da Filyos Limanı'na ihtiyacı var" ifadelerine yer verdi.

Mega Proje, BEÜ'deki Filyos Çalıştayı ile ele alındı
Öte yandan, Üniversite-Kamu-Sanayi işbirliği kapsamında ülke genelinde en büyük çalıştaylardan biri olma özelliği taşıyan Filyos Çalıştayı’nda, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayi Başkanlığı, Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığı ile Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı TÜBİTAK, ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN, BOTAŞ, TPAO, EPDK, Makine ve Kimya Endüstrisi Kurumu (MKEK), Türk Havacılık Uzay Sanayi (TUSAŞ) ve 20 üniversitenin aralarında bulunduğu ulusal ve bölgesel düzeyde uzman, akademisyen ve araştırmacı Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesinde bir araya geldi. Çalıştayın sonuç bildirgesinin önümüzdeki günlerde yayınlanması bekleniyor.

Kaynak: İhlas Haber Ajansı
Yorumlar (0)
7
parçalı az bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. MANİSA FUTBOL KULÜBÜ 24 64
2. HEKİMOĞLU TRABZON 23 45
3. ANAGOLD 24ERZİNCANSPOR 23 44
4. ANKARA DEMİRSPOR 24 43
5. AMED SPORTİF FAALİYETLER 24 41
6. UŞAK SPOR A.Ş. 24 40
7. KOCAELİSPOR 23 40
8. SARIYER 24 39
9. AFJET AFYONSPOR 23 35
10. ÇORUM FK 23 33
11. KAHRAMANMARAŞSPOR A.Ş. 23 27
12. ZONGULDAK KÖMÜRSPOR A.Ş. 23 22
13. SANCAKTEPE FUTBOL KULÜBÜ A.Ş. 23 22
14. İNEGÖLSPOR 24 21
15. ERGENE VELİMEŞE SPOR 24 21
16. HACETTEPE SPOR 24 19
17. GÜMÜŞHANESPOR 24 17
18. NİĞDE ANADOLU FK 24 15
19. ŞANLIURFASPOR 24 14
Takımlar O P
1. Galatasaray 26 57
2. Beşiktaş 25 54
3. Fenerbahçe 26 54
4. Trabzonspor 26 48
5. Hatayspor 26 45
6. Alanyaspor 26 42
7. Gaziantep FK 26 40
8. Karagümrük 26 40
9. Göztepe 26 35
10. Antalyaspor 26 34
11. Sivasspor 25 32
12. Konyaspor 25 31
13. Malatyaspor 26 31
14. Kasımpaşa 26 29
15. Rizespor 26 28
16. Kayserispor 25 25
17. Başakşehir 26 25
18. Erzurumspor 26 25
19. Denizlispor 26 21
20. Gençlerbirliği 25 21
21. Ankaragücü 25 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 24 53
2. Samsunspor 24 50
3. İstanbulspor 24 46
4. Altınordu 24 44
5. Adana Demirspor 24 42
6. Altay 24 41
7. Tuzlaspor 24 41
8. Ankara Keçiörengücü 24 39
9. Bursaspor 24 34
10. Bandırmaspor 24 31
11. Ümraniye 24 31
12. Adanaspor 24 26
13. Boluspor 24 26
14. Menemenspor 24 26
15. Balıkesirspor 24 25
16. Akhisar Bld.Spor 24 19
17. Ankaraspor 24 15
18. Eskişehirspor 24 7
Takımlar O P
1. Man City 26 62
2. M. United 26 50
3. Leicester City 26 49
4. West Ham 26 45
5. Chelsea 26 44
6. Liverpool 26 43
7. Everton 25 43
8. Tottenham 25 39
9. Aston Villa 24 39
10. Arsenal 26 37
11. Leeds United 26 35
12. Wolverhampton 26 34
13. Crystal Palace 26 33
14. Southampton 26 30
15. Burnley 26 28
16. Brighton 26 26
17. Newcastle 26 26
18. Fulham 26 23
19. West Bromwich 26 17
20. Sheffield United 26 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 24 58
2. Barcelona 25 53
3. Real Madrid 25 53
4. Sevilla 24 48
5. Real Sociedad 25 42
6. Real Betis 25 39
7. Villarreal 25 37
8. Granada 25 33
9. Levante 25 32
10. Athletic Bilbao 24 30
11. Celta de Vigo 25 30
12. Osasuna 25 28
13. Getafe 25 27
14. Valencia 25 27
15. Cádiz 25 25
16. Eibar 25 22
17. Real Valladolid 25 22
18. Deportivo Alaves 25 22
19. Elche 24 21
20. Huesca 25 20