06.08.2019, 21:00

Basın Özgürlüğü ve Etik

Basın özgürlüğü demokrasinin ayrılmaz bir parçasıdır. Bu özgürlük evrensel gazetecilik ilkelerine uygun olarak kullanıldığında, gerçekleştirilen dürüst, adil ve tarafsız haberlerle kamu adına denetim görevi sağlanmış olur. Habercilik bu çerçevede gerçekleştirildiğinde basın, yetkililerin, yöneticilerin ve karar vericilerin en önemli dostu olarak görülmelidir. Çünkü yönetilen kurum veya bölgenin ölçeği büyüdükçe her detaya hakim olabilmek imkansızlaşır. İşte bu noktada basın, yönetici ve karar vericilerin gözü kulağı işlevini görür ve varsa eksikliklerin ya da hataların düzeltilmesine olanak tanır.

Bununla birlikte habercilik ticari kaygılar ya da kişisel hırslarla yapılmaya başlandığında, gelir elde ettiğiniz kişi ya da kurumlarla ilgili olumsuz haberleri sümen altı edip, gelir elde edemediğiniz kişi ya da kurumların üstüne üstüne gidip zamanlı zamansız en küçük detaylar bile abartarak verilmeye başlandığında, habercilik yerini şantaja bırakmış olur. Şantaj da basın ahlakına (etiğine) aykırı olduğu gibi, aynı zamanda suç sınıfına da girebilir. Bu noktada http://medyaetikkurulu.org/wordpress/index.php/gazetecilik-meslek-ilkeleri/ sayfasından erişebileceğiniz Evrensel Gazeticilik İlkelerin’nin bazı maddelerini dikkatinize sunmak isterim:

Madde 1: Gazetecinin temel görevi, gerçekleri nesnel bir biçimde, çarpıtmadan, sansürlemeden aktarmaktır.

Madde 4. Basın yayın organları masumiyet karinesine saygılı olmalı, suçluluğu yargı kararıyla sabit olmadıkça herhangi bir kişiyi suçlu ilan edecek yayın yapmaktan kaçınmalıdır. Yargı süreci devam eden davalarda iddialar ve savunmalar adil ve dengeli biçimde aktarılmalıdır.

Madde 10. Hastanelerde araştırmalar yapan, bilgi ve görüntü almaya çalışan gazeteci, kimliğini belirtmeli ve girilmesi yasak bölümlere ancak yetkililerin izniyle girmelidir. Yetkili kişinin ve hastanın (onun izin veremeyecek durumda olması durumunda yakınının) izni olmaksızın, hastane ve benzeri kurumlarda hiçbir yolla ses ve görüntü alınmamalıdır.

Madde 19. Habere konu edilen veya edilmesi düşünülen kişi ve kurumlardan, hediye, maddi çıkar veya ayrıcalık kabul edilmemelidir.

Madde 20. Gazeteci, elde ettiği bilgileri doğrulatmak için çaba göstermelidir.

Madde 21. Gazeteci, kişi ve kuruluşları eleştiri sınırları ötesinde aşağılayan, hakaret içeren ifadeler kulllanmamalıdır.

Madde 22. Özel yaşamın gizliliği esastır. Üstün bir kamu yararı olmadıkça veya kişinin rızası alınmadıkça özel yaşamın gizliliğini ihlâl eden habercilik yapılmamalıdır.

Madde 23. Gazeteci, gizlilik sözü verdiği haber kaynağını açıklamamalıdır. Kaynağın kamuoyunu açıkça yanılttığı durumlarda gizlilik ortadan kalkar.

Madde 25. Haberde, konuşmalardan ve demeçlerden yapılan alıntılarda bağlam saptırılmamalıdır.

Madde 29. Gazeteci, bir haberin yayımlanması veya yayımlanmaması karşılığında maddi veya manevi çıkar peşinde koşmamalıdır.

Değerli okurlarım, Genel Yayın Yönetmenimiz Sayın Atilla Öksüz uzun zamandır tanıdığım, basın ahlakı konusunda yüksek hassasiyetleri olan ve yorulmak bilmez Zonguldak Savaşçısıdır (Bu tanımı ilk defa Prof.Dr. Ahmet Ercan’dan duymuştum). Kendisinin duyarlı haberciliği sayesinde Zonguldak önemli kazanımlar elde etmiştir. Mithatpaşa Tünelleri’nin hayata geçirilebilmesinde, kentimizdeki kirli sanayi yoğunlaşmasına karşı çevre bilincinin oluşmasında başrollerde bulunmuştur. Hala kentin gelişimi için yoğun bir çaba içerisindedir. Kendisi ile her konuda anlaşamasak da (Fevkani Köprüsü gibi J) habercilik anlayışına duyduğum saygı nedeniyle 2 yılı aşkın bir süredir Elmas 67’de sizlerle 25 yıllık mesleki ve 50 yıllık hayat deneyimlerimi paylaşmaktan mutluluk duydum. Hiç kimseyi hedef almadan ülke ve kent gündemiyle ilgili görüş ve önerilerimi sunmaya gayret ettim. Bununla birlikte son birkaç haftadır yazarlık yapmış olduğum gazetede, mensubu olduğum üniversiteme yönelik birtakım haberler çıkmaktadır. Bu haberlerin doğruluğu ya da maksadının ne olduğu kamuoyunun takdiridir. Kamuoyunun takdiri ne olursa olsun, böylesi bir ortamda gazetemdeki yazılara bir süre ara vermenin etik bakımdan uygun olacağına karar vermiş bulunmaktayım. Burada veya başka bir platformda en kısa sürede tekrar birlikte olabilmek dileğiyle hoşçakalın.

Yorumlar (5)
Mehmet 2 yıl önce
Bu ne üniversitenin hali. Her gün haber oluyor. Ne oldu bu üniversiteye.
Derya 2 yıl önce
Genel sekreter neden yediklerinin hesabını ödemiyor. Kendi yediği gibi çocukları da yiyor bedava. Üniversite genel sekretere mi çalışıyor. Devletin parasını yemek günah değil mi. Bir de ihl mezunu olacak. Bir gün fitil fitil burnundan gelecektir. Rektör neden müdahale etmiyor. Genel sekreter kim oluyor. Dokunulmazlığı mı var. Herkes parası ile yerken o nasıl bedava yiyor. Devletin arabası ile özel işlerinde. Üniversiteye hiç faydası olmayacak mı hep yiyecek mi.
Sezai 2 yıl önce
Bedava yemesine engel olanları gönderdi 4 kişiyi konuk evinden sürdürdü.
Tebrikler 2 yıl önce
Duruşunuzdan dolayı tebrik ediyorum Hakan hocam
Elmas67 de gayet iyi bilmektedir ki bu haberlerin nedeni ahlaksız davranışları nedeniyle işten çıkarılan, gazeteci de olduğunu iddaa eden (bence gazeteci sıfatı taşıyan kişileri de lekeleyen) kişinin işten çıkarılmasının acısını bu şekilde almaya çalışmasıdır
Bu yorumumu yayınlayamayacaklarını bilsem de yazmak istedim
Selam ve saygılarımla
Yaşar 1 yıl önce
Üniversite basın açıklaması yapmış. Özrü kabahatinden büyük. Asistanlara ücret ödenmeyeceğini doğruluyorlar. Bakın neden ödenmeyecekmiş. Sgk ile yapılmış olan protokol sonucu olağan dışı kesinti bahanesi. Sgk olağan dışı kesinti yapmaz. Bu kesinti protokolün yapıldığı zamandan bellidir. Olağan dışı olan neymiş. Protokolde neye imza atıldıysa ona göre işlem yapılıyor. Sgk ya olağan dışı diye suç atmakla bu sorumluluktan kurtulamazlar. Üniversitenin geldiği günlere bakın. Böyle zamanlarda yaşanacakmış demekki.
7
parçalı bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. MANİSA FUTBOL KULÜBÜ 24 64
2. HEKİMOĞLU TRABZON 23 45
3. ANAGOLD 24ERZİNCANSPOR 23 44
4. ANKARA DEMİRSPOR 24 43
5. AMED SPORTİF FAALİYETLER 24 41
6. UŞAK SPOR A.Ş. 24 40
7. SARIYER 24 39
8. KOCAELİSPOR 22 39
9. AFJET AFYONSPOR 22 34
10. ÇORUM FK 23 33
11. KAHRAMANMARAŞSPOR A.Ş. 23 27
12. ZONGULDAK KÖMÜRSPOR A.Ş. 23 22
13. SANCAKTEPE FUTBOL KULÜBÜ A.Ş. 22 22
14. İNEGÖLSPOR 24 21
15. ERGENE VELİMEŞE SPOR 23 20
16. HACETTEPE SPOR 23 16
17. GÜMÜŞHANESPOR 23 16
18. NİĞDE ANADOLU FK 24 15
19. ŞANLIURFASPOR 24 14
Takımlar O P
1. Galatasaray 25 54
2. Beşiktaş 24 51
3. Fenerbahçe 25 51
4. Trabzonspor 25 48
5. Alanyaspor 25 42
6. Hatayspor 25 42
7. Gaziantep FK 25 39
8. Karagümrük 25 37
9. Antalyaspor 25 33
10. Göztepe 25 32
11. Sivasspor 24 31
12. Konyaspor 24 30
13. Malatyaspor 25 30
14. Kasımpaşa 25 29
15. Rizespor 25 27
16. Kayserispor 25 25
17. Erzurumspor 25 25
18. Başakşehir 25 24
19. Denizlispor 25 21
20. Ankaragücü 24 20
21. Gençlerbirliği 24 20
Takımlar O P
1. Giresunspor 23 53
2. Samsunspor 22 46
3. Altınordu 23 41
4. İstanbulspor 22 40
5. Adana Demirspor 23 39
6. Ankara Keçiörengücü 23 38
7. Altay 23 38
8. Tuzlaspor 22 37
9. Bandırmaspor 23 31
10. Bursaspor 22 31
11. Ümraniye 23 31
12. Adanaspor 23 26
13. Balıkesirspor 22 23
14. Menemen Belediyespor 22 23
15. Boluspor 22 22
16. Akhisar Bld.Spor 22 19
17. Ankaraspor 22 13
18. Eskişehirspor 22 7
Takımlar O P
1. Man City 25 59
2. M. United 25 49
3. Leicester City 25 49
4. West Ham 25 45
5. Chelsea 25 43
6. Liverpool 25 40
7. Everton 24 40
8. Aston Villa 23 36
9. Tottenham 24 36
10. Leeds United 25 35
11. Arsenal 25 34
12. Wolverhampton 25 33
13. Crystal Palace 25 32
14. Southampton 25 30
15. Burnley 25 28
16. Brighton 25 26
17. Newcastle 25 25
18. Fulham 25 22
19. West Bromwich 25 14
20. Sheffield United 25 11
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 23 55
2. Real Madrid 24 52
3. Sevilla 23 48
4. Barcelona 23 47
5. Real Sociedad 24 41
6. Villarreal 24 37
7. Real Betis 24 36
8. Levante 24 31
9. Granada 24 30
10. Athletic Bilbao 23 29
11. Celta de Vigo 24 29
12. Valencia 24 27
13. Osasuna 24 25
14. Cádiz 24 25
15. Getafe 24 24
16. Deportivo Alaves 24 22
17. Eibar 24 21
18. Elche 22 21
19. Real Valladolid 24 21
20. Huesca 24 19